Let op: Om de gebruikerservaring op deze site te verbeteren gebruiken we cookies. Lees onze disclaimer voor mee informatie. Ik ga akkoord

Energietip 4#: Ken de basisbegrippen uit de warmteleer

Tags: , .

Energietip 4#: Ken de basisbegrippen uit de warmteleer

KLIMA+ zet enkele basisbegrippen uit de warmteleer op een rij. Zodat je je energiefactuur vlotter kunt lezen en gemakkelijker besparingstechnieken kunt toepassen.

Soorten warmteoverdracht

Warmteoverdracht is het verplaatsen van energiestromen (warmte) van plaatsen met een hogere temperatuur naar plaatsen met een lagere temperatuur. Technisch gezien zijn er drie soorten warmteoverdracht:

  • Geleiding
  • Straling
  • Convectie

Warmteoverdracht door geleiding

De geleiding (transmissie) van warmte verwijst naar de warmteoverdracht binnen één bepaalde materie, bijvoorbeeld steen. Warme deeltjes in de moleculen van een stof geven trillingen door aan koude deeltjes die vervolgens opwarmen. De warmte verplaatst zich dus van punt A (warm) naar punt B (koud).

Warmteoverdracht door geleiding is de voornaamste oorzaak van warmteverlies in een woning. Bijvoorbeeld: omdat het binnen in huis warm is en buiten koud, vindt er geleiding vindt plaats in de buitenmuur. Dat warmteverlies kun je (grotendeels) tegengaan door goed je muren te isoleren (leer hier meer over spouwmuurisolatie bij ons partnerbedrijf Isolatiewerken Verschueren).

Warmteoverdracht door straling

Ieder voorwerp, koud of warm, straalt warmte uit. Dat zijn elektromagnetische stralen. Net zoals bij de geleiding vindt er ook bij straling een verplaatsing plaats, van warme naar koude voorwerpen. Denk bijvoorbeeld aan een radiator die warmte uitstraalt naar de koudere omgeving.

De stralingen die een voorwerp ontvangt, worden deels geabsorbeerd en deels weerkaatst. De kleur speelt hierbij een rol: zwarte voorwerpen absorberen bijna alle inkomende stralingswarmte terwijl witte voorwerpen slechts 10% absorberen.

Warmteoverdracht door convectie

Convectie doet zich voor wanneer een gas of een vloeistof langs een vaste stof stroomt. Door de stroming versnelt de warmteoverdracht. Dit principe doet zich onder meer voor bij een convector: warme lucht van de warmwaterbuis stijgt op en wisselt warmte uit met de plaatjes van de convector.

We spreken over natuurlijke convectie wanneer de beweging van het gas of de vloeistof spontaan tot stand komt. En over gedwongen convectie wanneer bijvoorbeeld een ventilator de beweging opwekt.

Joule en kilowattuur

Wie over energieverbruik, warmte en warmteverlies spreekt, neemt weleens de termen ‘joule’ en ‘kilowattuur’ of ‘watt’ in de mond. Joule (J) is de eenheid voor energie of arbeid. Watt is de eenheid voor vermogen.

Wat is nu het verband tussen energie (Joule) en vermogen (watt)? Stel je hebt een gloeilamp met een vermogen van 30 watt. Dan zal die gloeilamp 30 Joule energie verbruiken per seconde.  Dat betekent dus dat 1 watt gelijk is aan 1 Joule per seconde:

1 W = 1 J/seconde

Op basis van deze formule kunnen we een verband leggen tussen Joule en kilowattuur (dat is de eenheid die je op je energiefactuur ziet):

1 kW = 3.600.000 J/uur

Ter illustratie: een stofzuiger met een vermogen van 1.000 watt verbruikt precies 1 kWh wanneer die 1 uur op volle kracht draait.

Warmteverlies berekenen

Er bestaat een formule om warmteverlies te berekenen:

Q = U * A * ΔT

  • Q = het warmteverlies per seconde uitgedrukt in Watt (W)
  • U = de warmtedoorgangscoëfficiënt (van de muur), afhankelijk van de materialen en van de dikte, uitgedrukt in W/m²K. Dat staat voor de hoeveelheid warmte die per seconde verloren gaat door een vierkante meter oppervlakte bij een temperatuurverschil van één graad.
  • A = de oppervlakte (van de muur) uitgedrukt in m²
  • ΔT = het temperatuurverschil (tussen binnen- en buitenkant) uitgedrukt in Kelvin (K) (1 Kelvin = 1 graad Celsius maar het nulpunt van Kelvin = -273 °C)

Elk type materiaal heeft een bepaalde thermische warmtegeleidbaarheid, uitgedrukt in λ (lambda):

U = λ / d

Waarbij d de dikte is en uitgedrukt wordt in meter. Hoe groter de lambda (λ) van een materiaal, hoe sneller dit materiaal warmte doorlaat.

Warmteweerstand berekenen

Warmteweerstand (R) is het omgekeerde van het begrip warmtedoorgangscoëfficiënt (U). R verwijst naar de mate waarin een materiaal weerstand biedt tegen warmteverlies. Formule:

R = 1 / U

De warmteweerstand wordt uitgedrukt in de eenheid m²K/W. De R-waarde vind je vooral terug bij isolatiemateriaal. Subsidies voor isolatie baseren zich trouwens ook op deze R-waarde.

Wil je meer weten over warmte en hoe je die bij je thuis kunt optimaliseren? Lees dan ook ons adviesartikel over de ideale instellingen van je thermostaat

Bron: 50 tips om te besparen op uw energiefactuur (Johan Decorte)

Naar het overzicht van alle tips.
array(20) {
  ["id"] => string(2) "54"
  ["category_id"] => string(1) "6"
  ["user_id"] => string(1) "2"
  ["meta_id"] => string(4) "2254"
  ["language"] => string(2) "nl"
  ["title"] => string(54) "Energietip 4#: Ken de basisbegrippen uit de warmteleer"
  ["introduction"] => string(174) "<p>
	KLIMA+ zet enkele basisbegrippen uit de warmteleer op een rij. Zodat je je energiefactuur vlotter kunt lezen en gemakkelijker besparingstechnieken kunt toepassen.</p>
"
  ["text"] => string(5087) "<p>
	KLIMA+ zet enkele basisbegrippen uit de warmteleer op een rij. Zodat je je energiefactuur vlotter kunt lezen en gemakkelijker besparingstechnieken kunt toepassen.</p>
<h2>
	Soorten warmteoverdracht</h2>
<p>
	Warmteoverdracht is het verplaatsen van energiestromen (warmte) van plaatsen met een hogere temperatuur naar plaatsen met een lagere temperatuur. Technisch gezien zijn er drie soorten warmteoverdracht:</p>
<ul>
	<li>
		Geleiding</li>
	<li>
		Straling</li>
	<li>
		Convectie</li>
</ul>
<h3>
	Warmteoverdracht door geleiding</h3>
<p>
	De geleiding (transmissie) van warmte verwijst naar de warmteoverdracht binnen één bepaalde materie, bijvoorbeeld steen. Warme deeltjes in de moleculen van een stof geven trillingen door aan koude deeltjes die vervolgens opwarmen. De warmte verplaatst zich dus van punt A (warm) naar punt B (koud).</p>
<p>
	Warmteoverdracht door geleiding is de voornaamste oorzaak van warmteverlies in een woning. Bijvoorbeeld: omdat het binnen in huis warm is en buiten koud, vindt er geleiding vindt plaats in de buitenmuur. Dat warmteverlies kun je (grotendeels) tegengaan door goed je muren te isoleren (leer hier meer over spouwmuurisolatie bij ons partnerbedrijf Isolatiewerken Verschueren).</p>
<h3>
	Warmteoverdracht door straling</h3>
<p>
	Ieder voorwerp, koud of warm, straalt warmte uit. Dat zijn elektromagnetische stralen. Net zoals bij de geleiding vindt er ook bij straling een verplaatsing plaats, van warme naar koude voorwerpen. Denk bijvoorbeeld aan een radiator die warmte uitstraalt naar de koudere omgeving.</p>
<p>
	De stralingen die een voorwerp ontvangt, worden deels geabsorbeerd en deels weerkaatst. De kleur speelt hierbij een rol: zwarte voorwerpen absorberen bijna alle inkomende stralingswarmte terwijl witte voorwerpen slechts 10% absorberen.</p>
<h3>
	Warmteoverdracht door convectie</h3>
<p>
	Convectie doet zich voor wanneer een gas of een vloeistof langs een vaste stof stroomt. Door de stroming versnelt de warmteoverdracht. Dit principe doet zich onder meer voor bij een convector: warme lucht van de warmwaterbuis stijgt op en wisselt warmte uit met de plaatjes van de convector.</p>
<p>
	We spreken over natuurlijke convectie wanneer de beweging van het gas of de vloeistof spontaan tot stand komt. En over gedwongen convectie wanneer bijvoorbeeld een ventilator de beweging opwekt.</p>
<h2>
	Joule en kilowattuur</h2>
<p>
	Wie over energieverbruik, warmte en warmteverlies spreekt, neemt weleens de termen ‘joule’ en ‘kilowattuur’ of ‘watt’ in de mond. Joule (J) is de eenheid voor energie of arbeid. Watt is de eenheid voor vermogen.</p>
<p>
	Wat is nu het verband tussen energie (Joule) en vermogen (watt)? Stel je hebt een gloeilamp met een vermogen van 30 watt. Dan zal die gloeilamp 30 Joule energie verbruiken per seconde.&nbsp; Dat betekent dus dat 1 watt gelijk is aan 1 Joule per seconde:</p>
<p>
	1 W = 1 J/seconde</p>
<p>
	Op basis van deze formule kunnen we een verband leggen tussen Joule en kilowattuur (dat is de eenheid die je op je energiefactuur ziet):</p>
<p>
	1 kW = 3.600.000 J/uur</p>
<p>
	Ter illustratie: een stofzuiger met een vermogen van 1.000 watt verbruikt precies 1 kWh wanneer die 1 uur op volle kracht draait.</p>
<h2>
	Warmteverlies berekenen</h2>
<p>
	Er bestaat een formule om warmteverlies te berekenen:</p>
<p>
	Q = U * A * ΔT</p>
<ul>
	<li>
		Q = het warmteverlies per seconde uitgedrukt in Watt (W)</li>
	<li>
		U = de warmtedoorgangscoëfficiënt (van de muur), afhankelijk van de materialen en van de dikte, uitgedrukt in W/m²K. Dat staat voor de hoeveelheid warmte die per seconde verloren gaat door een vierkante meter oppervlakte bij een temperatuurverschil van één graad.</li>
	<li>
		A = de oppervlakte (van de muur) uitgedrukt in m²</li>
	<li>
		ΔT = het temperatuurverschil (tussen binnen- en buitenkant) uitgedrukt in Kelvin (K) (1 Kelvin = 1 graad Celsius maar het nulpunt van Kelvin = -273 °C)</li>
</ul>
<p>
	Elk type materiaal heeft een bepaalde thermische warmtegeleidbaarheid, uitgedrukt in λ (lambda):</p>
<p>
	U = λ / d</p>
<p>
	Waarbij d de dikte is en uitgedrukt wordt in meter. Hoe groter de lambda (λ) van een materiaal, hoe sneller dit materiaal warmte doorlaat.</p>
<h2>
	Warmteweerstand berekenen</h2>
<p>
	Warmteweerstand (R) is het omgekeerde van het begrip warmtedoorgangscoëfficiënt (U). R verwijst naar de mate waarin een materiaal weerstand biedt tegen warmteverlies. Formule:</p>
<p>
	R = 1 / U</p>
<p>
	De warmteweerstand wordt uitgedrukt in de eenheid m²K/W. De R-waarde vind je vooral terug bij isolatiemateriaal. Subsidies voor isolatie baseren zich trouwens ook op deze R-waarde.</p>
<p>
	Wil je meer weten over warmte en hoe je die bij je thuis kunt optimaliseren? <a href="http://www.klimaplus.be/tips-advies/detail/de-ideale-instellingen-van-je-thermostaat">Lees dan ook ons adviesartikel over de ideale instellingen van je thermostaat </a></p>
<p>
	Bron: <em>50 tips om te besparen op uw energiefactuur </em>(Johan Decorte)</p>
"
  ["image"] => string(56) "energietip-4-ken-de-basisbegrippen-uit-de-warmteleer-nl."
  ["date"] => string(10) "2017-03-31"
  ["created_on"] => string(10) "1490698956"
  ["edited_on"] => string(19) "2017-03-28 11:04:43"
  ["hidden"] => string(1) "N"
  ["sequence"] => string(2) "16"
  ["category_title"] => string(8) "Algemeen"
  ["category_url"] => string(8) "algemeen"
  ["url"] => string(52) "energietip-4-ken-de-basisbegrippen-uit-de-warmteleer"
  ["category_full_url"] => string(31) "/tips-advies/categorie/algemeen"
  ["full_url"] => string(72) "/tips-advies/detail/energietip-4-ken-de-basisbegrippen-uit-de-warmteleer"
  ["tags"] => array(2) {
    [0] => array(3) {
      ["name"] => string(10) "verwarming"
      ["url"] => string(10) "verwarming"
      ["full_url"] => string(23) "/tags/detail/verwarming"
    }
    [1] => array(3) {
      ["name"] => string(16) "verwarmingsketel"
      ["url"] => string(16) "verwarmingsketel"
      ["full_url"] => string(29) "/tags/detail/verwarmingsketel"
    }
  }
}